ৰ’দ

ৰ’দৰ কোনো ঘৰ নাই
সি য’তে ত’তে পৰি থাকে
মাটিত পানীত বালিত পাহাৰত
গছত ফুলত চৰাইৰ বাহত
চোতালত বাৰান্দাত ঘৰৰ চালত
ৰাস্তাত দেৱালত জাবৰত নলা-নৰ্দমাত
যতে ততে পৰি থাকে ৰ’দ

ৰ’দ অলপ জেদী
নোসোধাকৈয়ে মানুহৰ দুৱাৰেৰে
সোমাই আহে
সোমাই আহে খিৰিকীৰে
ভেণ্টিলেটৰেৰে
বেৰৰ জলঙাৰে
চালৰ ফুটাৰে৷

শোৱনিকোঠাতো সোমাই ৰ’দ
ৰান্ধনিঘৰতো সোমাই ৰ’দ
আনকি বাথৰুমতো, যদি ফুটা থাকে
দেখিবা সোমাই আহিছে ৰ’দ
আৰু সেই ৰ’দক  আমাৰ লাজ নালাগে

মানুহে ৰ’দৰ নাম থয়
সোণালী ৰ’দ, কোমল ৰ’দ
চোকা ৰ’দ, মিঠা ৰ’দ
কিছুমানে কয় টিকা ফটা
নাম থোৱাটো মানুহৰ পুৰণি বদভ্যাস
এজন কবিয়ে ৰ’দলৈ অপমান কৰিছিল
তেওঁ প্ৰেয়সীৰ উদ্দেশ্যে লিখিছিল–
‘তোমাক দেখি এনে লাগে যেন
তুমি গভীৰ ছাঁয়া
জীৱনটো কঠিন ৰ’দ……’

ৰ’দে কাৰো অন্যায় কৰা নাই
তথাপি আমি মাজে মাজে
ৰ’দক দুখ দিওঁ
জাৰকালি ৰ’দক কাষলৈ মাতো
আঁকোৱালি ধৰো কোলাত লওঁ
আৰু জহকালি
ৰ’দক খেদো
ছাতি লওঁ
ক’লা চচ্‌মা পিন্ধো
গালি দিওঁ

ৰ’দ কি আমাৰ দাস
যেতিয়াই ইচ্ছা মৰম কৰিম
যেতিয়াই ইচ্ছা গালি দিম

ৰ’দক লৈ তৰ্ক নকৰো
ৰ’দ নিজেই অঘৰী

কিজানি ৰ’দ এক অবোধ শিশু
সিদিনা দেখিলো
দহ মহলীয়া এটা ঘৰৰ ওপৰত
কেইজনমান মানুহে তাক ধৰিছে
আৰু উতলাবলৈ দিছে পানী
মানুহৰ গা ধোৱা পানী
পৰা হ’লে
আমাৰ সভ্যতাই ৰ’দক
চাকৰ কৰি ৰাখিলেহেঁতেন

কিন্তু ৰ’দ স্বাধীনচিতিয়া
নিৰ্বিকাৰ
অঘৰী

ৰ’দক লৈ তৰ্ক নকৰো|
ৰ’দ ভালে থাকক

কিজানি ৰ’দ এক শক্তিশালী পুৰুষ
এই চহৰৰ এগৰাকী নাৰীয়ে ৰ’দক ভাল পায়
তেওঁ ৰ’দৰ বাবে চকীবোৰ পাৰি থয়
খিৰিকীৰে আহি
ৰ’দ বহি থাকে তেওঁৰ চকীবোৰত
ৰ’দ যলৈকে যায়
চকীবোৰ তেওঁ তালৈকে তুলি লৈ যায়
তেওঁ ল’ৰাটোৰ নাম ৰাখিছে ৰ’দ
ছোৱালীজনীৰ নাম ৰাখিছে ৰ’দালি

কেৱল সেই নাৰীৰ বাবেই
ৰ’দ নাহে এই পৃথিৱীলৈ
ৰ’দ আহে সকলোৰে বাবে
ৰ’দে হাত মেলি দিয়ে
মানুহৰ পিনে

মানুহৰ ছালৰ মাজেৰে
মাংস আৰু হাড়ৰ মাজেৰে
ৰদ সৰকি যাব খোজে
মানুহৰ হৃদয়লৈ

অ’ পাহাৰ
তুমি অলপ হাউলি দিয়াচোন
ৰ’দ আহক
ৰ’দ আহক
ৰ’দ আহক ৷

নীলিম কুমাৰ
ফোনঃ ৯৯৫৪৬২৩০৪৩